Η πρωτεΐνη είναι ένα πολύ σημαντικό και απαραίτητο για την ομαλή λειτουργία του οργανισμού μας θρεπτικό συστατικό. Αποτελείται από μικρότερα δομικά κομμάτια τα αμινοξέα, τα οποία είναι απαραίτητα καθώς επιτελούν καθοριστικές για τη ζωή μας λειτουργίες. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο οι συστάσεις των επιστημονικών φορέων συγκλίνουν στην ανάγκη για περιορισμό της ζωικών πηγών πρωτείνης, δίνοντας έμφαση στις αντίστοιχες φυτικές. Τροφές φυτικής προέλευσης όπως τα όσπρια και οι ξηροί καρποί περιέχουν αμινοξέα αλλά όχι όλα τα απαραίτητα, ώστε να μπορεί κάποιος να βασίσει τη διατροφή του σε αυτά αντί για ζωικές πηγές, όπως το κρέας, τα γαλακτοκομικά, το αυγό, τα πουλερικά και το κρέας. Προς την κατεύθυνση της κατανάλωσης φυτικών τροφίμων που θα μας δώσουν υψηλής βιολογικής αξία και πλήρη πρωτεΐνη μια εξαιρετική επιλογή είναι η σόγια και τα φυτικά εναλλακτικά κρέατος που την περιέχουν.
Η σόγια είναι ένα φυτό το οποίο βρίσκουμε κυρίως στην ανατολικής Ασία. Καλλιεργείται και χρησιμοποιείται στην Κίνα εδώ και 5000 χρόνια, ενώ οι δράσεις της στην υγεία του ανθρώπου αποτελούν αντικείμενο έντονου ερευνητικού ενδιαφέροντος. Φαίνεται ότι έχει πολλά οφέλη για την υγεία μας και η κατανάλωσή της σχετίζεται σήμερα με μικρότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων, περιορισμό του κινδύνου για οστεοπόρωση, μείωση των εξάψεων κατά την εμμηνόπαυση κ.α.. Ίσως όμως το πιο σημαντικό πλεονέκτημά της έναντι όλων των τροφίμων στο φυτικό βασίλειο είναι η πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής αξίας και η πληρότητα αμινοξέων που περιέχει. Είναι η μοναδική τροφή φυτικής προέλευσης που περιέχει πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής αξίας (περιέχει δηλαδή όλα τα απαραίτητα αμινοξέα που χρειάζεται ο ανθρώπινος οργανισμός για να καλύψει τις ανάγκες του), ισάξια με εκείνη που προέρχεται από το αυγό, το γάλα και το κρέας.
Το βασικό χαρακτηριστικό λοιπόν της σόγιας είναι η υψηλή περιεκτικότητά της σε πρωτεΐνη. Εκτός όμως από την πρωτεΐνη αποτελεί καλή πηγή ασβεστίου, φυλλικού οξέος, μαγνησίου, σιδήρου, ψευδαργύρου και σεληνίου. Η σόγια είναι επίσης μια πηγή καλών λιπαρών οξέων – των πολυακόρεστων και συγκεκριμένα περιέχει λινολεϊκό οξύ (ω-6) και α-λινολενικό (ω-3). Περιέχει πολύ χαμηλά ποσοστά κορεσμένων λιπαρών οξέων, τα οποία πρέπει να προσλαμβάνουμε σε πολύ μικρές ποσότητες γιατί ανήκουν στην κατηγορία των βλαβερών λιπαρών οξέων. Οι φυτικές ίνες που περιέχονται στη σόγια είναι κυρίως διαλυτές. Ωστόσο, η πλειονότητα των πιθανών θετικών αποτελεσμάτων της σόγιας στην υγεία αποδίδονται σε κάποιες βίο-ενεργές ουσίες που περιέχει, τις ισοφλαβόνες. Οι ισοφλαβόνες αποτελούν ένα είδος φυτικών οιστρογόνων, φυτοοιστρογόνα, τα οποία έχουν παρόμοια δομή με την 17b- οιστραδιόλη. Αν και έχουν πολύ μικρότερη δράση (1/10.000) από τα ανθρώπινα οιστρογόνα, τα φυτοοιστρογόνα φαίνεται να μιμούνται ή να αναστέλλουν τη φυσιολογική δράση των οιστρογόνων. Επιπλέον, τα φυτοοιστρογόνα έχουν δείξει αντιοξειδωτική δράση και έχουν θετικά οφέλη στην υγεία των κυττάρων.
Τη σόγια θα τη βρούμε σε διάφορες μορφές. Γάλα σόγιας, γιαούρτι σόγιας, τόφου (ένα είδος μαλακού τυριού που φτιάχνεται από γάλα σόγιας), μίζο (φτιάχνεται από φασόλια σόγιας, ρύζι και αλάτι) αποτελούν κάποιες μορφές σόγιας που βρίσκουμε σήμερα. Παράλληλα φυτικά εναλλακτικά κρέατος με πρώτη ύλη τη σόγια μπορούν να ενσωματωθούν στη διατροφή μας και να αποτελούν μια κατάλληλη και θρεπτική επιλογή διατηρώντας όμως την αίσθηση της υφής του κρέατος.
Τα φυτικά εναλλακτικά κρέατος προσφέρουν μια θρεπτικά ισορροπημένη και περιβαλλοντικά βιώσιμη επιλογή. Χάρη στη χρήση 100% φυτικών συστατικών όπως σόγια, λαχανικά, μπαχαρικά και φυτικά έλαια προσφέρουν γεύση και υφή πολύ κοντά σε αυτή του κρέατος. Aπλά και αναγνωρίσιμα φυτικά συστατικά (clean label), χωρίς χοληστερόλη, με 90% λιγότερα κορεσμένα λιπαρά (σε σχέση με αντίστοιχα ζωικά τρόφιμα όπως το κλασικό μπιφτέκι), με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτική πρωτεΐνη, πλούσια σε φυτικές ίνες, Non-GMO σόγια, χωρίς συντηρητικά. Τρόφιμα που δεν κάνουν συμβιβασμούς στη γεύση, ενώ παράλληλα ενσωματώνονται εύκολα σε μια ισορροπημένη διατροφή. Τα προϊόντα διατίθενται σε φυτικό burger, nuggets, κεφτεδάκια (vegan balls) και φυτικό σνίτσελ. Η πρωτεΐνη σόγιας αποτελεί την κύρια πηγή πρωτεΐνης σε αυτά, η οποία δεν είναι μεταλλαγμένη, προσφέροντας διατροφικά χαρακτηριστικά και υφή πιο κοντά στο κρέας. Όλα όμως τα προϊόντα δεν είναι ίδια. Διαβάζουμε προσεκτικά τις ετικέτες τροφίμων και επιλέγουμε εκείνα με τη καλύτερη διατροφική αξία σε κορεσμένα λιπαρά, πρωτεΐνες, χωρίς συντηρητικά.
